Het wordt niet altijd (h)erkend, en al zeker niet in een relatie: ADD

Omdat dit onderwerp weer erg actueel in mijn praktijk is, publiceer ik deze week het blog dat ik hierover vorig jaar al een keer heb gepubliceerd.

Zo werd mij vorig jaar gevraagd door een echtpaar gevraagd hen te helpen bij het oplossen van relatieproblemen. Een van de partners vertoonde ongewenst gedrag, dat al jaren leidde tot grote financiële problemen. Tijdens de gesprekken bleek dat degene die voor de problemen zorgde dit deed vanuit een soort van projectmatig denken. Naar mate de gesprekken vorderden, kwamen steeds meer kenmerken naar voren die mij deden denken aan ADHD, maar de hyperactiviteit en impulsiviteit ontbraken. Daarentegen werd steeds vaker gesproken over de dwangmatigheid van denken en handelen, gekoppeld aan aspecten die de bijzondere aandacht vroegen en bovenal kregen.

Niet alleen binnen een relatie kan ADD (Attention Deficit Disorder/een stoornis in het vermogen om ergens aandacht aan te blijven besteden) een flinke verstorende factor zijn. Ook in arbeidsomstandigheden kan ADD een rol spelen. Zoveel zelfs dat een werkgever tot ontslag overgaat.

Om te ontdekken of ADD in uw situatie een beïnvloedende rol zou kunnen spelen, zou u kunnen nagaan of de meest voorkomende kenmerken in uw situatie van toepassing zijn. Maar mocht u het zeker willen weten, dan dient u toch echt naar uw huisarts te gaan en de situatie aan hem/haar voor te leggen. Belangrijk is dan wel dat u volledig bereid bent om openheid van zaken te geven.

Wat is ADD?

ADD is een doorgaans aangeboren en erfelijke afwijking van kleine delen van de hersenen. Primair behoort ADD tot de drie meest bekende concentratiestoornissen/aandachtstekort-stoornis (ADD, ADHD en AD/HD). Dit kan ervoor zorgen dat u:

  • snel afgeleid bent,
  • aandachtsproblemen heeft of
  • dromerig lijkt.
  • Typische kenmerken bij ADD zijn:

    • Emotionele stemmingswisselingen
    • Chaotisch
    • Vergeetachtig
    • Trekt zich graag terug
    • Kan ergens volledig in opgaan
    • Grote passie bij interesse
    • Een groot voorstellingsvermogen
    • Gevoelig
    • Emotioneel
    • Betrokken
    • Veel creatief talent
    • Assertief maar onzeker over zichzelf
    • Humoristisch
    • Intelligent
    • Blijft op de achtergrond
    • Laat alles wachten tot het laatste moment
    • Altijd ver vooruit aan het denken
    • Staren (sterk gefocust op een specifiek punt)
    • Kijkt voor zich uit
    • Lijkt afwezig (in gedachten verzonken)
    • Probleemoplossend
    • TV of radio staat altijd aan
    • Concentratieproblemen
    • Snel afgeleid
    • Heeft moeite met het opbrengen van motivatie
    • Te veel gedachten
    • Filosofisch
    • Perfectionistisch in contrast met chaos
    • Zit vaak te dagdromen
    • Komt regelmatig (te) laat
    • Slecht in staat aanwijzingen op te volgen
    • Voelt zich regelmatig overspoelt
    • Moeilijkheden bij het afwerken van details
    • Dwaalt in gedachten af bij luisteren
    • Gaat opruimklusjes uit de weg
    • Visueel
    • Autodidactisch
    • Vaak een reken-, schrijf- of leesstoornis
    • Gevoelig voor verslaving (niet alleen drugs, maar ook bepaald gedrag zoals koopgedrag)
    • Heeft inzicht, is vaak beter in praktijk dan theorie
    • Kan zich goed in anderen verplaatsen, empathisch
    • Sociaal (toont grote betrokkenheid)
    • Kan logica waarderen
    • Weinig vrienden, maar sociaal betrokken


    Wat ziet de omgeving?

    Partners en werkgevers benoemen problemen op gebieden als:

    • Aandacht
    • Snel afgeleid zijn
    • Moeite hebben met het afmaken van dingen
    • Overgaan van de ene op de andere activiteit
    • Geen overzicht hebben over hoofd- en bijzaken
    • Slecht kunnen plannen, organiseren en kiezen
    • Slechts kort kunnen lezen
    • Alleen concentratie op kunnen brengen als het onderwerp als erg interessant wordt gezien
    • Moeite met luisteren, met het tot zich door laten dringen van informatie
    • Moeite met het invullen van formulieren, en de daarbij horende instructies kunnen begrijpen en onthouden
    • Vergeetachtig zijn
    • Vaak dingen kwijt zijn
    • Chaotisch zijn

    Deze kenmerken en problemen hoeven niet allemaal tegelijk aanwezig te zijn, maar komen wel vaak in verschillende soorten van combinaties voor.

    Van hyperactiviteit of impulsitiveit is geen sprake of het is slechts in beperkte mate aanwezig. ADD mag dan een subtype van ADHD worden genoemd, de meeste mensen met ADD voelen zich geen ADHD’er. Ze zijn rustig(er), bedachtzaam, vaak wat besluiteloos, verlegen, dromerig en komen soms moeilijk tot actie.

    De volgende kenmerken worden met ADHD in verband gebracht en komen bij ADD zelden expliciet voor:

    • Hyperactiviteit
    • Moeite met stilzitten
    • Steeds moeten lopen
    • Een gevoel van innerlijke rusteloosheid
    • Friemelen
    • Slecht kunnen ontspannen
    • Fanatiek sporten
    • Impulsiviteit
    • Woedeuitbarstingen
    • Impulsaankopen
    • Zeggen wat je denkt
    • Ongeduldig zijn
    • Gokken
    • Vreetbuien
    • Disfunctioneren

    Dat het leven minder succesvol verloopt dan u zou hopen of verwachten wanneer er geleden wordt onder veel van bovenstaande klachten is logisch. Toch wordt ADD als onderliggende oorzaak vaak niet herkend.

    Opvattingen over karakterzwakte, stress en psychologische verklaringen vertroebelen het beeld. Zo krijgt u, als iemand met ADD, waarschijnlijk vaak te horen:

    • U kunt u wel concentreren als u het maar interessant vindt;
    • Als het echt moet lukt het u wel;
    • Het lijkt net of u er niet helemaal bij bent;
    • Als u niet zoveel zou drinken zou u beter functioneren;
    • Als u nou een week of wat vrij had zou u uw zaken wel op orde krijgen.

    Volwassenen met ADD blijken vaak op een lager niveau te functioneren dan men zou verwachten. Men heeft bijvoorbeeld een schoolcarrière die niet strookt met de CITO toets. Heel kenmerkend is een neerwaartse spiraal. Er wordt begonnen op een opleiding, na één of twee keer blijven zitten wordt er uitgeweken naar een lager schooltype, als het leren echt niet gaat wordt de school verlaten zonder diploma. Ook typerend is dat de middelbare school nog redelijk wordt doorlopen. Het gezin heeft vaak regels en controle, een middelbare school met controle op aanwezigheid en studieondersteuning, dat alles helpt. Als er vervolgens naar HBO of Universiteit en er op kamers wordt gegaan en de structuur en controle valt weg, dan komen de symptomen vaker en duidelijker naar voren.

    Chaos in denken en handelen zonder externe compensatie zorgt dan vaak voor uitval. De eigen kamer is een zootje, de studiepunten worden niet gehaald.

    Op het werk ontstaan vaak problemen. Carrière maken betekent in bijna iedere organisatie dat er meer leidinggevende taken bijkomen. Langetermijndoelen moeten worden gesteld en gehaald. Een uitstekende verkoper is nog geen goede planner. Concentratieproblemen zijn bepaald niet ondersteunend bij het werken aan lange termijn doelen.

    Relaties komen onder druk te staan wanneer men veel vergeet, chaotisch en dromerig is. Een veel gehoorde klacht van partners is: “Het lijkt wel of ik er nog een kind bij heb”. Het uitbesteden van alle taken die planning en organisatie vereisen, put de partner uit.

    Vergeetachtigheid en onoplettendheid worden vaak beleefd als niet attent zijn of erger nog als onbetrouwbaarheid.
    Er wordt veel meer dan gemiddeld middelen gebruikt om zich te kalmeren of beter te kunnen concentreren. Alcohol helpt tijdelijk de innerlijke onrust te bestrijden. Bij langdurig en overmatig gebruik wordt men juist onrustiger, gaat de kwaliteit van de slaap achteruit en liggen somberheid en verslavingsproblemen op de loer. Roken, coke, speed, cafeïne kortom alle stimulerende middelen helpen in eerste instantie ook om de hersens beter bij elkaar te houden. THC (Tetrahydrocannabinol) bestrijdt aanvankelijk de innerlijke onrust en de slaapproblemen maar maakt nog chaotischer en vergeetachtiger.

    Problemen met het huishouden verdienen een aparte plaats in deze uitleg over disfunctioneren. Op het werk is er veelal nog een helpende structuur. De agenda moet gewoon gevolgd worden, de aanwezigheid is bepaald op vaste tijden, als men zelf geen overzicht heeft is er de baas, in een hogere functie misschien zelfs een eigen secretaresse. Zelf het huishouden doen betekent zelf plannen, regelen en uitvoeren. De eigen tijd moet worden ingedeeld en er moet worden afgestemd op gezinsleden. Nu juist deze vrijheden doen een appèl op vaardigheden waar volwassenen met ADD over het algemeen zwak in zijn.

    Oververmoeidheid en overspannenheid liggen als het ware op de loer.
    Veel volwassenen met ADD zijn in de loop van hun leven beschadigd geraakt door de vele mislukkingen. Dat dit slecht is voor het zelfvertrouwen spreekt voor zich. Ergens maar niet meer aan beginnen omdat het al zo vaak niet lukte iets af te maken, wordt veel gezien. Een zekere overgevoeligheid voor kritiek ontstaat ook gemakkelijk.


    Mogelijk heeft u wat aan deze informatie, omdat u de omschrijvingen herkend. Het is dan helemaal niet vreemd om daar nader onderzoek naar te doen.


    Copyright©oncies 2018/2019

    *

    Concies’ Blogs is een produkt van CONCIES mediation / relatiebemiddeling / onderwijsdiensten

    Meer weten? Ga naar http://www.concies.nl

    Over CONCIES | mediation | relatietherapie | onderwijsdiensten

    Toen ik de overstap maakte van het onderwijs (MBO/HBO/Master) naar mediation, keerde ik terug naar mijn roots, mijn persoonlijke ‘zijn’, in het werk dat bij mij hoort. Ik ben een mens die mediation van nature in zich heeft en geen gebruik maakt van aangeleerde trucjes of gedragingen. En als ik terugkijk op mijn leven, dan heb ik ook altijd wel die rol vervuld. Natuurlijk kan ook ik goed ruzie maken. En ook daarbij ben ik altijd op zoek naar een oplossing die voor de ander en mij het beste is. Tijdens mijn werk als mediator ben ik, als vanzelf, steeds vaker ook relatietherapieën gaan doen. Dat doe ik de laatste jaren zelfs meer dan mediation (gemiddeld 35 per jaar). En alle mensen, nou ja alle, laat ik zeggen: ruim 99,5% van mijn cliënten is enthousiast en 97,5% is zeer tevreden over mijn werk voor hen. En daar gaat het uiteindelijk om. Ik ben een MfN-Registermediator, was een rechtbankmediator, en werkte op basis van toevoeging (vaak op verzoek van het Juridisch Loket). Maar de baten dekten niet langer de kosten. Tja, en ook mijn brood smaakt beter met een laagje boter en beleg. Vanuit mijn psychologie- (HBO) en psychiatrie-achtergrond (werkervaring en langdurig les geven), ben ik breed inzetbaar en deskundig op het gebied van de DSM-5 (o.a. autisme, ADHD, ADD, PDD-NOS, persoonlijkheidsstoornissen). Bovendien heb ik post-HBO neurologie gestudeerd. Ik heb de Master Mediation afgerond en ben in de volgende werkvelden van mediation werkzaam/gespecialiseerd: > FAMILIEMEDIATOR (MfN) > ARBEIDSMEDIATOR (MfN) Kortom, u kunt mij benaderen voor de volgende mediations: - FAMILIE/SCHEIDING - ARBEIDGERELATEERDE ZAKEN - GEZONDHEIDGERELATEERDE ZAKEN - JEUGDZORG - ONDERWIJS - EXPAT Naast als mediator ben ik ook werkzaam als relatietherapeut. Als relatietherapeut help ik stellen hun relatie te herstellen of helder te krijgen hoe de toekomst van hun relatie er uit ziet. Daarbij maak ik gebruik van onder meer Transactionele Analyse, systeemtherapie, gedragstherapie en mijn deskundigheid op het gebied van de DSM-5, de anatomie/fysiologie, pathologie, psychiatrie, psychologie en sociologie. Ik heb er niet voor niets jarenlang les in gegeven. Met enige regelmaat draag ik, als deskundige op het gebied van mediation en relatietherapie, bij aan radioprogramma's van BNR-nieuwsradio en (sinds 2016) RTVNH. Erg leuk om te doen. Goede voorlichting kan nooit kwaad. Nieuwsgierig naar meer informatie? Ga dan naar mijn website: www.concies.nl Mijn levensmotto: Wat niet gezegd wordt, bestaat niet.
    Dit bericht werd geplaatst in Uncategorized en getagged met , , , , , , , , , , , , , , . Maak dit favoriet permalink.

    Een reactie op Het wordt niet altijd (h)erkend, en al zeker niet in een relatie: ADD

    1. Marc Beek zegt:

      Ga bij herkenning naar je huisarts is het juiste advies (dat is het eerste loket waar je aan dient te kloppen, ook al kan dit tegenwoordig ook het Sociale Wijkteam zijn), maar huisartsen zijn in de regel niet kundig te diagnosticeren, ook de POH-GGZ niet. Men zal je nog een deurtje verder moeten sturen om met een goede diagnose en bijbehorend behandelplan aan de slag te kunnen.

    Geef een reactie

    Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

    WordPress.com logo

    Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

    Google photo

    Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

    Twitter-afbeelding

    Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

    Facebook foto

    Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

    Verbinden met %s